TERF-TRA tartışması üzerine derleme

TERF: trans-exclusionary radical feminism/feminist (trans dışlayıcı radikal feminizm/feminist)

TRA: trans rights activism/activist (trans hakları aktivizmi/aktivisti)

Dünyadan Çeviri’deki çeviri içerikler

Lezbiyenliği lezbiyenler tanımladığında – Elizabeth Hungerford

Köprüler inşa etmek – Jenny Roberts

Transfeminizmin feminizmle ne ilgisi var? – Liberation Collective

Stereotipleştirici Toplumsal Cinsiyet Kimliği Tanımı – Elizabeth Hungerford

Trans Kapsayıcı Feminizmden ve Kadıncılıktan bir Açıklama

“Trans Kapsayıcı Feminizmden ve Kadıncılıktan bir Açıklama”ya Toplumsal Cinsiyet

Mizojini gökkuşağının altında yok olmuyor – Sarah Ditum

Trans aktivizmle ilk karşı karşıya gelişim ve bu deneyimden öğrendiklerim – Jonathan Best

Hareketimize Ne Oldu? – Connor Kelly

Yeşiller Partisi David Challenor meselesinde hatalarını kabul etmeli – Olivia Palmer

Women’s Voices Matter’dan Yeşiller Partisi’ne açık mektup (veya sosyalist bir örgütün kadın dışlayıcı olmamak için yapması gerekenler)

Seks işçilerinin ihtiyacı bir sendika ve işlerinin suç olmaktan çıkarılması, feministlerin acıması değil – Ana Lopes ve Callum Macrae

SERF ve TERF: Bazı Kötü Maddecilikler üzerine Notlar – Sophie Lewis

A Woman’s Place UK için konuşma notlarım – Kathleen Stock

Dr. Asia Ferrin’e yanıtım – Kathleen Stock

Britanyalı kadınlar Cinsiyetin Tanınması Kanununda yapılması öngörülen değişikliği tartışıyor: Michele Moore

Julian Norman Lortlar Kamarasında

Women’s Place UK adına Lortlar Kamarasında yaptığım konuşma – Kathleen Stock

Beyana dayalı cinsiyet ve güvenli alanlar – Kathleen Stock

Kadınların ifade özgürlüğü – Rosario Sanchez

Cinsiyet İkili mi? – Alex Byrne

İyi feminist, kötü feminist… mesele gerçekten sen misin? – Laura McNally

Twitter’ın Trans-Aktivist Fermanı – Meghan Murphy

Anoreksiya, göğüs bağlama ve beden nefretinin meşrulaşması – Victoria Smith

***

Diğer kaynaklardan çeviri içerikler

Feminist Vesvese

Elbette kadınları seviyorlar, sadece amcıklardan hoşlanmıyorlar – Harvey Jeni

Çocuklara biçilen transgender kimlikler üzerine gerçekten hiç düşündünüz mü? ‘Doğru bedende doğmak’

Beyazlatılmış ‘feminizm’e rağmen Pasifik ve tüm dünyada dayanışma ören kadınlar – RENEE GERLICH

Eşcinsel Hakları ve Trans Hakları: Benzerlikler ve Farklılıklar – JANE CLARE JONES

Magdalen Berns YouTube kanalında Türkçe altyazılı izleyebileceğiniz videolar

Mor Epifani’den GRA üzerine trans kapsayıcı bir derleme çeviri

Trans hakları feminizme tehdit değildir

marksist.org’dan Kasım 2017 tarihli bir çeviri

Trans hakları feminist harekete zarar mı veriyor? (Yazının yazıldığı 2017 Kasım’ından bu yana, “başkalarına saldırma ihtimali olan tehlikeli bir suçlunun böyle bir saldırı gerçekleştirebileceği bir pozisyonda bulunmasına izin verilemez” iddiası yanlışlandı. Yazar ayrıca “kadın alanlarına erişim” konusunda bu tür uyarıları yapanları, “hapishaneleri kadınlar için güvenli bölge saymak” ile eleştiriyor. Mahkumların da hakları olduğu ve bunun kadın mahkumlar durumunda cinsiyet temelli korumaları da içerdiği bir yana, hapishanelerin dışında Britanya kadınlar için güvenli bölge mi (olduysa ne zaman oldu), esas o tartışılmak isteniyor aslında Cinsiyetin Tanınması Kanununun kadınlar için getirebileceği olası olumsuzluklara işaret eden kadınlar tarafından.

***

İngilizce kaynaklar (içeriğe dair fikir vermesi için başlıkları çevirdim ve varsa özel bir önemleri, not ettim)

The Empire Strikes Back: A Posttranssexual Manifesto – Sandy Stone (1987) (Posttransseksüel Manifesto. “Transgender” çalışmalarına kaynaklık etmiş bir metin)

Unpacking Queer Politics – Sheila Jeffreys (2003) (Kuir Politikasının Analizi. Aşağıdaki New Yorker yazısına göre, dişiden-erkeğe-transseksüelliği “mizojiniye teslim olmak” olarak yorumlayan broşürümsü bir kitap.)

The Man Who Would Be Queen, J. Michael Bailey (2003) (Kraliçe Olacak Adam)

Forbidden Discourse: The Silencing of Feminist Criticism of “Gender” (2013) (Yasaklanmış Söylem: “Toplumsal Cinsiyetin” Feminist Eleştirisinin Susturulması)

Gender Hurts: A Feminist Analysis of the Politics of Transgenderism – Sheila Jeffreys (2014) (Toplumsal Cinsiyet Acıtır: ‘Transgenderism’ Siyasetinin Feminist Analizi. Nette bulunabilir.)

Jeffreys’in bu çalışmasına yönelik Tim R. Johnston’dan iki eleştiri:

It’s time to end divisive rhetoric on sex and gender and create a trans-inclusive feminism (2014) (Cinsiyet ve toplumsal cinsiyete dair ayrıştırıcı söylemleri bırakıp trans kapsayıcı bir feminizm yaratmanın zamanı)

Review of Gender Hurts: A Feminist Analysis of the Politics of Transgenderism

The politics of the toilet: A feminist response to the campaign to ‘degender’ a women’s space – Sheila Jeffreys (2014) (Tuvaletin Politikası: Kadın alanlarının ‘cinsiyetsizleştirilmesi’ kampanyasına feminist bir yanıt)

What Is a Woman? The dispute between radical feminism and transgenderism – Michelle Goldberg (2014) (Kadın Nedir? Radikal feminizm ile transgenderism arasındaki çatışma)

If feminist Linda Bellos is seen as a risk, progressive politics has lost its way – Claire Heuchan (2017) (Feminist Linda Bellos risk olarak görülüyorsa, ilerici siyaset yolunu epey şaşırmış demektir)

A Letter to Anne Lawrence – Galen Mitchell (2018) (Anne Lawrence’a Mektup. Anne Lawrence şöyle bir kötü ünlü makale yazmış (23 Nisan 2008) ve 90’ların sonundan 2000’lere kadar trans insanların nette geçiş de dahil kendileri ile ilgili merak ettikleri pek çok konuda erişebildiği tek kaynak olan bir web sitesi var. Galen Mitchell’ın Lawrence’a eleştirisi. Bu eleştiri aynı zamanda, “insanların deneyimi ideolojilerden daha önemlidir” vurgusunun da bir örneği.)

The return of idealism: identity and the politics of oppression – Elaine Graham-Leigh (1 Mart 2018: İdealizmin dönüşü: kimlik ve ezilmişlik siyaseti)

Sophie Lewis’in konuk olduğu Politics Theory Other podcast programı:

Rapid-onset gender dysphoria in adolescents and young adults: A study of parental reports, Lisa Littman (Ergen ve genç yetişkinlerde aniden baş gösteren cinsiyet hoşnutsuzluğu: Ebeveynlerin bildirimleri üzerine bir çalışma: 16 Ağustos 2018, metodolojiye ilişkin kapsamlı eleştirileri Comments sekmesinden okuyabilirsiniz.)

“I’m not transphobic, but…”: A feminist case against the feminist case against trans inclusivity – Lorna Finlayson, Katharine Jenkins, Rosie Worsdale (“Transfobik değilim ama…”: Trans kapsayıcılığa karşı feminist duruşa karşı bir feminist duruş) TERF etiketlenen feministlere kulak tıkamamış bir yazı ve içinde bir kez olsun TERF lafı geçmiyor. Buna aşağıya yapıştıracağım eleştiri gelmiş (özetle “Erkek şiddeti diye bir şey var, yazarlar bunun ne biyolojiye ne de kültüre dayandığını söylüyorlar, e peki neye dayanıyor? Toplumsal cinsiyete dayandığını düşünüyor olmalılar, dolayısıyla toplumsal cinsiyeti değiştirince bu şiddet eğilimli erkeklik uçup gidecek sanıyorlar. Zayıf argümanlarla yazılmış son derece zorlama bir yazı” diyor):

Rapid-onset Gender Dysphoria and Squelching Controversial Evidence, Harriet Hall (Aniden Başgösteren Cinsiyet Hoşnutsuzluğu ve Tartışmalı Kanıtın Bastırılması) 18 Eylül 2018

How many fingers am I holding up?, Sian Sullivan (Kaç parmak görüyorsun? 4 Ekim 2018: George Orwell’ın 1984’üne ithafla süregiden tartış(tırma)mayı eleştiren bir yazı.)

1984
söyleme mecburiyeti
projeksiyon
BK Adalet Bakanlığı duvarına projeksiyon: BİZDEN SONRA TEKRARLA: TRANS KADINLAR KADINDIR

‘Shifting sands’: six legal views on the transgender debate, The Guardian (Kuma yazı yazmak: transgender tartışmasında altı hukuki görüş: 19 Ekim 2018, tüm tartışmanın esası aslında bu yazıda kısaca mevcut. Altı hukukçudan görüş alınmış.)

***

Video bloglar

Magdalen Berns’ün YouTube kanalı (Türkçe altyazılı videolar için oynatma listesi yukarıda)

A Woman’s Place UK’in YouTube kanalı

Ein Rückkehrer erzählt (Bir geri dönen anlatıyor)

3 yıl önce cinsiyet değiştirme sürecine girmiş ve sonra vazgeçmiş 40 yaşındaki bir Alman gey erkeğin geri dönüş hikayesini anlattığı ve TRA-TERF tartışmasını da işlediği YouTube kanalı Ein Rückkehrer erzählt (Bir geri dönen anlatıyor: Cinsiyet Geçişinin ve Geçişten Vazgeçişin Tarihi: “Transgenderism”in Karmaşıklığına Eleştirel bir Bakış)

***

Tartışmanın tarihsel kökenlerine dair kaynaklar

Tartışmanın tarihine biraz geriye gidip bakıldığında, 1987 yılında düzenlenen “The Sexual Liberals and the Attack on Feminism” konferansı (ses kayıtlarını hemen aşağıdan dinleyebilirsiniz, konuşmaların kitap halini de gaste arşivinden indirebilirsiniz), o dönem radikal feministlerin kendilerine yönelik çok sert eleştirileri, Sheila Jeffreys’in konferans konuşmasındaki ifadesiyle “cepheden” karşıladığı bir etkinlik olması itibariyle, feministler/radikal feministler ile liberal feministler arasındaki tüm anlaşmazlık noktalarını—pornografi, fahişelik (kullandıkları kavram seks işçiliği yani “sex work” değil, prostitution. Bu Türkiye’de de, 2011 Amargi feminizm tartışmalarında bile süren bir anlaşmazlık. 2012 ayağında konuyu Kadın Kapısı* kurucularından ve çalışanlarından Şevval Kılıç sunmuş), yatay düşmanlık (horizontal hostility)—içeriyor. Ama yine Sheila Jeffreys’in konuşmasında anlattığı gibi ta 1920’lere uzanan bir tarihi de var. Bu konferansın konuşmalarını ve konuşma metinlerinden derlenen kitabı “The Sexual Liberals and the Attack on Feminism” etiketiyle gastede arşivledim. Aynı tartışma çerçevesinde gönderiler yaptıkça etiketleri burada paylaşacağım.

Julie Bindel radikal feministler ile (“proper feminist, not liberal feminist”) trans aktivistler arasındaki “mevzu”nun başlangıcını şahsen yaşadıkları üzerinden anlatıyor.

Julie Bindel’in seks işçisi kadınlar, pezevenkler ve seks satın alan erkeklerle yaptığı görüşmelere ve saha gözlemlerine dayanan kitabı The Pimping of Prostitution, Abolishing the Sex Work Myth (Palgrave Macmillan UK) (web’de mevcut) 2017’de çıktı.

“Seks işi/işçiliği” üzerine konferans/panel sunumları

Sophie Lewis’in yazısında ve sonra çevirdiğim seks işçiliği/sendikası yazısında öne sürülen argümanların bir eleştirisini bu video serisinde dinleyebilirsiniz. Kısa kısa notlar olarak aktarayım:

Julie Bindel’a The Pimping of Prostitution kitabı ile ilgili bir panelde bir kadından soru geliyor. İlericilik/solculuk/feministlik iddiasında olan ve dolayısıyla demokratik teamülleri işletiyor olması gereken örgütlerde “fuhuşun yasallaştırılması” konusundaki tartışmaların ne kadar gizli kapaklı ve arka planda yürütüldüğünden söz ediyor. Mesela içinde bulunduğu örgütün bir kitapçığında, fuhuşun yasallaştırılması yönünde görüş beyan edildiğini görüyor ve “biz bu tartışmayı yapmadık ki, ne zaman resmi politikamız oldu?” diye itiraz ediyor ve aldığı cevap, “tartışsaydık itirazlar gelirdi” oluyor. Bu soru üzerine Bindel anlatıyor:

“‘Seks işçilerinin hakları’ diye gezinen ama esasında pezevenk yanlısı bu lobi en güçlü sendikamız GMB’yi ‘seks işçileri şubemiz olmalı’ diye ikna etti. Dünyadaki tüm seks işçisi sendikalarını inceledim. Esasen erotik dansçı dediğim gruptan oluşuyor bu sendikalar. Geri kalanı seks satın alan erkekler, pezevenkler ve akademisyenler. GMB sendikayı kurdu ve sonra bu sendikanın kampanya kanadı kendisini ‘International Union of Sex Workers – IUSW’ (uluslararası seks işçileri sendikası) ilan etti. … Sendika sıfatıyla geziyorlardı ama yaptıkları pür propagandadan ibaretti. … Üçte biri, seks ticaretini araştıran akademisyenlerdi. Bu gerçeği her yerde söylemek lazım ve bu sendikalardaki feminist aktivistler bunu yaptı da. Sendikal hareket içinde son derece aktif olan Cath Elliott’la birlikte bir araştırma yaptık. Bu araştırmada ne bulduk biliyor musunuz? IUSW, sendika karşıtı, muhafazakarlara oy veren Douglas Fox adlı bir pezevenk tarafından yönetiliyor. Her yerde aynı bu durum. Hollanda’daki The Red Thread mesela, sözüm ona 25.000 fahişeyi temsil ediyor, fuhuşun yasallaştırılması propagandası yapması için hükümetten fon alıyor, en kalabalık olduğu dönemde 100 kişi, hükümetin fonunu çek, biter. Ve kimi temsil ediyor? Yine, erotik dansçıları ve gey BDSM’ci adamları ki bunlar bir şeyi temsil falan etmiyorlar. … Ve seks ticareti savunusundaki sınıf körlüğünü de vurgulamamız gerek. Yüksek maaşlı, bir sürü ünvanlı işlerde çalışan bu beyaz, ayrıcalıklı erkek ve kadınların, kendileri fil dişi kulelerde otururken, belirli bir sınıftan kadınların bu şekilde kullanılmasının normal olduğunu düşünmesi…”

Aynı panelde başka bir kadın “genç feministler olarak başımızı nasıl belaya sokmamızı önerirsin” diye soruyor (üniversitelerde bu konuda her aksi görüşün “orospufobik” olarak yaftalanmasını ve başına belalar açmasını – akademisyense işten atılma ve iş bulamama, öğrenciyse ceza alma gibi – kastediyor). Bindel şöyle cevap veriyor:

“Kitlesel yapın, hepimizi işten atamazlar, hepimizi kriminalize edemezler. Kitlesel yaparsak insanları tek tek hedef alamazlar. Diğerleri ‘uuu, orta sınıf kariyerim ne olacak’ derken bazı kadınların üstüne gelinmesine izin veremeyiz. Bu konuda sesi en az çıkanlar, parlak ve kolay bir hayat/kariyer peşinde olanlar. Ama bilmeleri gerekir ki parlak yaşam sürüyor olmak sokakta saldırıya uğramayı, tecavüz edilip öldürülmeyi engellemiyor. Bu yüzden ayrıcalığa sahip olmayan kadınların üzerine gelinmesini kabul edemeyiz. … En çok ezilenler (tecavüz hayatta kalanları, yoksullar…) en fazla yükü alıyor, bunu gerçekten değiştirmemiz gerek.”

Yine aynı konudan bir başka kadın, insanlara ne anlatalım, diye soruyor. Bindel’in cevabı:

Sabrinna Valisce adlı bir seks ticareti hayatta kalanı ile tanıştım. Birkaç haftalığına İngiltere’ye gelmişti. 15 yaşından başlayarak fuhuş yaptırılmıştı ve bu süre boyunca Avustralya’da fuhuşun yasaklı olduğu dönemi, yasallaştırıldığı dönemi ve Yeni Zelanda’da suç olmaktan çıkarıldığı dönemi yaşadı. 16 yaşında Yeni Zelanda fahişe kolektifine gidiyor. Bu kolektif, fuhuşun suç olmaktan çıkarılması yönünde kampanya yapması için – ki sonunda 2003’te oldu bu – hükümetten fon alan fuhuş yanlısı bir lobi grubu. 16 yaşında bunlara gidip, ‘seks ticaretinden çıkmak istiyorum‘ diyor. Ona gülüyorlar ve ‘bu stigmadan kurtulamazsın, Cuma akşamı şarap-peynir yapıyoruz, gel diğer aktivistlerle tanış, bişeyciğin kalmaz‘ diyorlar ve Sabrinna 25 yıl daha fuhuş yapmak zorunda kalıyor. Şimdiyse fuhuş karşıtı bir aktivist ama eski görüşleri konusunda açık. Fuhuşun suç olmaktan çıkarılmasının gerçekten işe yarayacağına inanıyormuş ama bu gerçekleşip de sonuç tam bir felaket olunca şimdi dışında ve gerçeği anlatıyor.
Şimdi bu tartışmayı üniversitede öğrencilerle yapıyoruz ve bugünlerde üniversiteli olmak ayrıcalıklı olmak demek. Ve bu tartışmada sürekli gelen bir argüman var: McDonalds! Bu kez bu argümanı öne süren beyaz bir erkek öğrenciydi. Şöyle dedi: ‘Tamam, anlıyorum, fuhuş kadın sömürüsü ve buna seks ‘işi’ dememeliyiz. Ama bütün işler sömürü değil mi zaten? Yazın McDonalds’da çalıştım, kızgın yağla yandım, kayıp düştüm, müdür çok pis bir adamdı, bana çok kötü davranıyordu, yani berbat bir işti. Niye fahişelik bu işten daha kötü olsun ki?‘ Sabrinna şöyle cevap verdi: ‘Bu gece acilen para bulmaz lazım. Bir iş yapman gerek. Ya McDonalds’da çalışacaksın ya da domalıp götünden alacaksın, seç?‘ Oğlan anında ikna oldu.”

***

Türkiye’de bu bağlamdaki tartışmalar

Kaos GL’den bir yazı

Britanya’daki Cinsiyetin Tanınması Kanunu hakkında bilmeniz gerekenler, Beren Azizi (18 Ekim 2018, yukarıdaki “I’m not transphobic, but…” yazısının GRA ile ilgili kısmının çevirisi sayılabilir. Söz konusu yazıya gelen eleştirileri de onun altında vermiştim.)

Yukarıdaki A Letter to Anne Lawrence – Galen Mitchell (2018) (Anne Lawrence’a Mektup) yazısı ile gruplanabilecek Türkiye deneyimlerinden birkaç yazı

TRANS FEMİNİZM / Özge ARAYICI

Hasta ettin be kardeşim! – hikayeci

Kusurlu, çelişkili, değişken* – ecemen

Yoldaş Söyleşiler – Hilal Demir

5Harfliler’den seks işçiliği ve trans kapsayıcı feminizm konulu yazılar

Hepimiz Trans Kapsayıcı Feminist Olmalıyız – Willow

Kaltakların Şafağı – 2 – Deniz Kaynak

Seks İşçiliğini Victor Hugo’dan Öğrenmek – Deniz Kaynak

Amargi’nin 2011 ve 2012 Feminizm Tartışmaları serisinin iki kitabı, bu tartışmanın yerel bağlamına dair en derli toplu kaynaklar. İçlerinden özellikle konuyla alakalı kısımları süzmek zor, çoğu oturumda bir yönüyle değinilmiş ama 2012’nin radikal feminizm, seks işçiliği, transfeminizm ve pornografi oturumlarının sunum ve tartışmaları öncelikli okunabilir.

Radikal Feminizm – Ayşe Düzkan, Handan Koç (Amargi Feminizm Tartışmaları 2012)

Seks İşçiliği – Şevval Kılıç (Amargi Feminizm Tartışmaları 2012)

Transfeminizm – Gülkan, Aligül (Amargi Feminizm Tartışmaları 2012)

Pornografi ve Feminizm – Feminist Bir Pornografi Mümkün mü? – Berfu Şeker (Amargi Feminizm Tartışmaları 2012)

“Seks İşçiliği” sunumunda konuyla ilgili önerilen raporu (“Esin Küntay ve Muhtar Çokar’ın 2007’de medya çalışanları için seks işçiliği ile ilgili hazırladıkları rapor”) şuradan indirebilirsiniz.

“Transfeminizm” sunumunda sözü edilen Transfeminist Manifesto’ya şuradan erişebilirsiniz.

***

(*) Kadın Kapısı’nın web adresi aktif değil. Wiki’deki madde şöyle:

Kadın Kapısı, 1996 yılında İstanbul Beyoğlu’nda bir grup seks işçisi tarafından kurulan, seks işçilerine cinsel sağlık başta olmak üzere yasal, sosyal, ruhsal ve çeşitli sorunlarında destek olmayı amaç edinen, danışmanlık vazifelerini yerine getiren dernek. Bir danışma merkezi konumundayken başvuru yapmaları sonrasında tüzel kimlik kazanmışlardır. Cinsel yolla bulaşan hastalıkları önleme derneği adı altında kurumsallaşmıştır. Türkiye’de HIV/AIDS hastalığına savaş açan ve seks işçisi kavramını ilk kullanan sivil toplum kuruluşudur. Süreç içinde seks işçilerinin haklarını koruyan, dayanışma işlevi görecek bir dernek olmayı amaçlamışlardır. Sağlık konularında sıkça etkinlikler ve eğitimler düzenleyerek kadınları bilgilendiren bir kurum olmuştur. İnsan hakları ihlallerinde hak arayan, sokaklara çıkarak öldürülen, tecavüz edilen, erkek şiddetine maruz kalan kadınlar için savaş veren bir dernek haline gelmiştir.

[Bu yazı hep buradaydı, linki değişmedi, Dünyadan Çeviri hesabından hiç paylaşılmadı ve bir açıklama veya “açıklama türevi şey” değil; başlıkta da yazdığı gibi, bu bir DERLEME.]

Serap

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s